Το κλείσιμο της διαδικασίας υποβολής των φορολογικών δηλώσεων φυσικών προσώπων είναι πάντα μια κομβική στιγμή στην οικονομία .
Ειδικά φέτος αποτελεί το σημείο καμπής για διορθώσεις στο τεκμαρτό εισόδημα των ελεύθερων επαγγελματιών και αυτοαπασχολούμενων. Τα πρώτα σενάρια για τις αλλαγές στα κριτήρια προσδιορισμού του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος των ελεύθερων επαγγελματιών, θα βρεθούν στο τραπέζι του οικονομικού επιτελείου στα τέλη του μηνα και οπωσδήποτε πριν την ΔΕΘ .
Στην κορυφαία για την οικονομία στιγμή – εγκαίνια ΔΕΘ- ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο για σημαντικές βελτιώσεις και κινήσεις αποκατάστασης πιθανών αδικιών.
Χωρίς να αλλάζει ο βασικός κορμός του τεκμαρτού συστήματος υπολογισμού του ελάχιστου φορολογητέου εισοδήματος 735.000 ελεύθερων επαγγελματιών και αυτοαπασχολούμενων οι παρεμβάσεις που θα εξεταστούν αφορούν στο κριτήριο του τζίρου με βάση το οποίο προσαυξάνεται το τεκμαρτό εισόδημα, αλλά και στο κριτήριο του κόστους μισθοδοσίας το οποίο, ειδικά στις περιπτώσεις ατομικών επιχειρήσεων που απασχολούν προσωπικό με πολλά έτη απασχόλησης, προσαυξάνει σημαντικά το τεκμαρτό εισόδημα.
Επίσης , σύμφωνα με πληροφορίες από το οικονομικο επιτελείο , είναι πιθανόν να συνυπολογίζεται το οικογενειακό εισόδημα, να υπάρξουν βελτιώσεις στη διαδικασία αμφισβήτησης του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος και να υπάρξει «κούρεμα» της επιβάρυνσης που θα προκληθεί λόγω της αναπροσαρμογής του κατώτατου μισθού, ο οποίος αποτελεί τη βάση υπολογισμού του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος. Οι υπολογισμοί δείχνουν ότι η αύξηση του κατώτατου μισθού από 780 στα 830 ευρώ ανεβάζει το ελάχιστο τεκμαρτό φορολογητέο εισόδημα από 10.920 ευρώ το 2023 σε 11.620 ευρώ το 2024.
Σύμφωνα με τον υφυπουργό Οικονομικών, Χρίστο Δήμα, οι αλλαγές θα νομοθετηθούν πριν το τέλος του έτους ώστε να υπάρξει επαρκής χρόνος για την ΑΑΔΕ να προσαρμόσει τα συστήματά της στα νέα δεδομένα, για την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων του 2025 . Το σχέδιο του υπουργείου Οικονομικών για την νέα χρονιά , προβλέπει έναρξη της περιόδου υποβολής των φορολογικών δηλώσεων από την 1η Μαρτίου 2025, με «κλειδωμένο» χρονοδιάγραμμα χωρίς παρατάσεις έως τις 30 Ιουνίου κάθε χρόνο.
Πάντως οι τροποποιήσεις στο σύστημα φορολόγησης έχουν ήδη αυξήσει τα έσοδα από φόρους εισοδήματος για φέτος σε 4,4 δισ. ευρώ, από 3,8 δισ. ευρώ πέρυσι.
Σύμφωνα με το νέο σύστημα, ο υπολογισμός του τεκμαρτού εισοδήματος ξεκινά από τον κατώτατο μισθό των 10.920 ευρώ, με ετήσια αναπροσαρμογή. Η ελάχιστη αμοιβή προσαρμόζεται με βάση παράγοντες όπως η ηλικία της επιχείρησης, ο αριθμός των εργαζομένων και ο μέσος τζίρος, ενώ προβλέπονται εκπτώσεις για ορισμένες κατηγορίες, όπως άτομα με αναπηρία ή κάτοικοι απομακρυσμένων περιοχών. Για τους νέους επαγγελματίες, υπάρχει πλήρης απαλλαγή για τα πρώτα τρία χρόνια και μειώσεις για τα επόμενα δύο.
Με τη συνδρομή των αλλαγών στον τρόπο φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών στα φετινά εκκαθαριστικά των δηλώσεων οι φόροι εισοδήματος αγγίζουν περίπου τα 4,6 δισ. ευρώ από 3,8 δισ. ευρώ πέρυσι.
Από την εκκαθάριση 6.545.434 δηλώσεων που έχουν υποβληθεί προκύπτει ότι περίπου το 35% των δηλώσεων είναι χρεωστικές με τους φορολογούμενους να πληρώνουν επιπλέον φόρο για τα εισοδήματα του 2023 που αγγίζει τα 2.000 ευρώ κατά μέσο όρο.
Πέρυσι 47% των ελεύθερων επαγγελματιών πλήρωνε φόρο έως 1.000 ευρώ και το 27% από 1.000-3.000 ευρώ και φέτος , σύμφωνα με τους υπολογισμούς του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών 1.000 ευρώ θα πληρώσει το 17% και το 54% θα πληρώσουν από 1.000-3.000 ευρώ.
Αυτοί οι υπολογισμοί είχαν γίνει σαν άσκηση επι χάρτου , πριν την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων και τώρα πια θα γίνει απολογισμός, στη βάση πραγματικών δεδομένων.
Στο ερώτημα γιατί φέτος εμφανίστηκαν σε κάποιες κατηγορίες αυξημένοι φόροι απαντάται , διότι φέτος ενεργοποιήθηκε το νέο σύστημα υπολογισμού του φόρου των αυτοαπασχολούμενων οι οποίοι -θεωρητικά- θα κληθούν να πληρώσουν επιπλέον 600 εκατ. ευρώ , φέρνοντας μια δίκαιη κατανομή στους φόρους σε σχέση με το σύνολο του πληθυσμού .
Επίσης αυξήθηκε το ονομαστικό εισόδημα εκατοντάδων χιλιάδων φορολογούμενων και ειδικά αυτοί που έχουν δύο πηγές εισοδήματος, θα κληθούν να πληρώσουν περισσότερο φόρο. Τέλος καταγράφεται πολύ μεγάλη αύξηση στα (δηλωμένα) εισοδήματα από ενοίκια τα οποία δεν έχουν αφορολόγητο και γι’ αυτό αναμένεται ότι και φέτος θα προκύψει ακόμη μεγαλύτερη επιβάρυνση ειδικά για τους έχοντες ακίνητα που διατίθενται για βραχυχρόνιες μισθώσεις.
H πορεία θα είναι έντονα ανοδική και του χρόνου. Διότι το 2024 έχει ήδη καταγραφεί η αύξηση αποδοχών για εργαζόμενους στο δημόσιο, συνταξιούχους και δικαιούχους του κατώτατου μισθού (άρα όσοι έχουν και δεύτερη πηγή εισοδήματος θα πληρώσουν επιπλέον του ποσού που τους παρακρατείται) ενώ ήδη εμφανίστηκαν 180.000 συνταξιούχοι που εξακολουθούν να εργάζονται.
Το υπουργείο Οικονομικών θα “ποσοτικοποιήσει” την πρόβλεψη περαιτέρω αύξησης του φόρου εισοδήματος για του χρόνου και θα ενσωματώσει την τελική εκτίμηση στον προϋπολογισμό που θα καταθέσει η χώρα για έγκριση στις Βρυξέλλες στο τέλος Σεπτεμβρίου.
