Στα 5,56 δισ. ανέρχονται οι πόροι που σύμφωνα με τον σχεδιασμό της κυβέρνησης προορίζονται για την οικονομική ανάπτυξη ,την ενεργειακή μετάβαση, αλλά και την προστασία του περιβάλλοντος κυρίως της νησιωτικής χώρας. Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται πολύ μεγάλα έργα υποδομών , ηλεκτρικές διασυνδέσεις, ενίσχυση των ασθενέστερων νοικοκυριών και των υπαλλήλων, αλλά αφορούν και αναβάθμιση του ελληνικού ακτοπλοϊκού στόλου.
Στην νησιωτική Ελλάδα κατευθύνεται το μεγαλύτερο μέρος του συνολικού προϋπολογισμού άνω των 8 δισ. ευρώ, που έχει εξασφαλίσει η κυβέρνηση με την ενεργοποίηση τριών ευρωπαϊκών ταμείων: το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, το Ταμείο Εκσυγχρονισμού και το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων.
Οι δράσεις που έχουν ενταχθεί θα χρηματοδοτήσουν έργα για την περίοδο 2026-2032. Οσον αφορά το πρώτο, το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, έχουν προϋπολογιστεί 200 εκατ. ευρώ για την επιδότηση ενοικίου σε ευάλωτα νοικοκυριά και δημόσιους λειτουργούς που εργάζονται εκτός έδρας ιδίως σε νησιά αλλά και ορεινές ή μειονεκτικές περιοχές, ή και αυτούς που διανύουν καθημερινά μεγάλες αποστάσεις ικανοποιώντας έτσι διαχρονικά αιτήματα των δημοσίων υπαλλήλων των νησιών και όχι μονο .
Μέσω του Ταμείου Απανθρακοποίησης Νήσων, το οποίο θα χρηματοδοτηθεί από ευρωπαϊκούς πόρους που εξασφαλίστηκαν αποκλειστικά για τη νησιωτική χώρα, καλύπτεται μεγάλο εύρος ηλεκτρικών διασυνδέσεων.
Καλύπτονται κατ’ αρχάς οι διασυνδέσεις μέσης τάσης μικρών νησιών (Κυκλάδες – ΒΑ Αιγαίο – Δωδεκάνησα) που θα υλοποιήσει ο ΔΕΔΔΗΕ με τα κονδύλια που έχουν προϋπολογιστεί να ανέρχονται συνολικά σε 560 εκατ.
Ο παράγοντες της αγοράς αναφέρονται και στα τρία νέα ευρωπαϊκά ταμεία , που και για αυτούς θα υλοποιηθούν προγράμματα 8 δισ. αλλάζοντας ριζικά την εικόνα της νησιωτικής Ελλάδας .
Εξ αυτών τα 96 εκατ. είναι για Σίφνο, Κύθνο, Δονούσα, Αμοργό, Πάτμο και Λειψούς, και άλλα 104 εκατ. για Ανάφη, Σύμη, Αρκιούς, Αγαθονήσι και Ικαρία.
Αλλα 2 δισ. περίπου θα χρηματοδοτήσουν έργα του ΑΔΜΗΕ για την ηλεκτρική διασύνδεση των Δωδεκανήσων και του Βορειοανατολικού Αιγαίου. Μεταξύ άλλων αυτές περιλαμβάνουν τις διασυνδέσεις Κορίνθου – Κω, Ρόδου – Καρπάθου και Χίου – Λέσβου – Σάμου. Επιπλέον, από το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων ποσό 1 δισ. θα χρηματοδοτήσει έργα ΑΠΕ σε νησιωτικούς δήμους, υβριδικούς σταθμούς ΑΠΕ με μονάδες αποθήκευσης σε μη διασυνδεδεμένα νησιά, φράγματα πολλαπλού σκοπού, υποδομές φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων σε νησιά, αλλά και μικρές και μεγάλες μονάδες αφαλάτωσης, πλωτά υπεράκτια αιολικά πάρκα και υποδομές για τροφοδοσία πλοίων με ηλεκτρική ενέργεια στα λιμάνια.
Το θέμα της ακτοπλοϊκής διασύνδεσης των νησιών και ειδικότερα της αναβάθμισης και του εκσυγχρονισμού του ακτοπλοϊκού στόλου με παράλληλη μείωση του αποτυπώματός του στο περιβάλλον ,χρηματοδοτείται με 300 εκατ. ευρώ από το τρίτο ταμείο, το Ταμείο Εκσυγχρονισμού.
Προορίζονται αφενός για την ανάπτυξη του στόλου της ακτοπλοΐας με τη ναυπήγηση νέων και τον εκσυγχρονισμό υπό κατασκευήν συμβατικών επιβατικών και οχηματαγωγών πλοίων εξοπλισμένων με σύγχρονες μηχανές διπλού εναλλακτικού καυσίμου ή και αμιγώς ηλεκτρικών πλοίων και προηγμένα συστήματα περιβαλλοντικής προστασίας και απόσυρση των πλέον γερασμένων και ρυπογόνων πλοίων.
Αφετέρου αφορούν επεμβάσεις για την ενεργειακή βελτίωση υφιστάμενων πλοίων της ακτοπλοΐας, όπως η εγκατάσταση σύγχρονων συστημάτων διαχείρισης ενέργειας. Και τέλος, για αντικατάσταση κύριων μηχανών με σύγχρονες μηχανές διπλού εναλλακτικού καυσίμου και την ολοκληρωμένη βελτίωση της ενεργειακής τους απόδοσης.
Τα υπόλοιπα χρήματα θα διατεθούν για νέα έργα υποδομής στα Ελληνικά νησιά .
Ο υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Βασίλης Κικίλιας δηλώνει σχετικά ότι «ο εκσυγχρονισμός του ακτοπλοϊκού μας στόλου και των λιμενικών μας υποδομών αποτελεί εθνική προτεραιότητα, με επίκεντρο την πράσινη μετάβαση και την ενίσχυση της ασφάλειας και της ποιότητας των θαλάσσιων μεταφορών. Με 300 εκατομμύρια ευρώ από το Ταμείο Εκσυγχρονισμού, προχωράμε στη ναυπήγηση νέων πράσινων ακτοπλοϊκών πλοίων και ηλεκτρικών ferry boats, καθώς και στην ενεργειακή αναβάθμιση υφιστάμενων πλοίων, όλων των τύπων, που επρόκειτο να γίνει στα ελληνικά ναυπηγεία».
Παράλληλα, όπως τονίζει ο Υπουργός, «θα δρομολογήσουμε την πράσινη αναβάθμιση των επαγγελματικών τουριστικών σκαφών, των ημερόπλοιων και των σκαφών αναψυχής, ενισχύοντας τον θαλάσσιο τουρισμό σε όλη τη χώρα. Σχεδιάζουμε επενδύσεις σε υποδομές εναλλακτικών καυσίμων και γενικότερα πράσινων υποδομών στους λιμένες μας».
Επιπλέον, το Υπουργείο Ναυτιλίας με την αξιοποίηση 28 εκατ. ευρώ, προχωρά στην ουσιαστική αναβάθμιση των κτιριακών εγκαταστάσεων του Υπουργείου, των Σχολών του Λιμενικού και των Ακαδημιών Εμπορικού Ναυτικού.
Σύμφωνα, πάντως, με όσα κυκλοφορούν στην ναυτιλιακή αγορά ,ως το 2030 θα πρέπει να αντικατασταθούν 75-80 πλοία, με κόστος περίπου 4 δισ. ευρώ.
Με βάση τις ιδιες πληροφορίες της ναυτιλιακής αγοράς ,υπολογίζεται ότι οι δράσεις στην ακτοπλοΐα αφορούν ποσά που σε ένα ποσοστό 50% θα στηρίξουν νέες ναυπηγήσεις ,ενώ τα υπόλοιπα αφορούν την ενεργειακή αναβάθμιση και τις μετασκευές.
Να σημειωθεί πάντως ότι ήδη η Attica έχει προχωρήσει σε ανάπτυξη σχεδίασης ενός πλοίου κατάλληλου για το Αιγαίο που ανάλογα με το πλαίσιο, ενδέχεται να «χτιστεί» και στην Ελλάδα.
Θα είναι, εάν ολοκληρωθεί η όλη προσπάθεια, μετά τα Blue Star Mykonos και Chios που είχαν κατασκευαστεί τη δεκαετία του 2000 στην Ελευσίνα, η πρώτη ναυπήγηση, η οποία στέλνει τα δικά της θετικά μηνύματα για την νέα εποχή της Ελληνικής ακτοπλοΐας.
