Τη ραγδαία κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή σε συνέχεια της στρατηγικής ήττας των ΗΠΑ στην αντιπαράθεση με το Ιράν, αλλά και στο μετέπειτα εύθραυστο μνημόνιο συναντίληψης που υπογράφηκε με τη διαμεσολάβηση του Πακιστάν, σχολίασε η Μαρία Γαβουνέλη, Καθηγήτρια Διεθνούς Δικαίου στη Νομική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλος ΔΣ του ΕΛΙΑΜΕΠ.
Καλεσμένη της εκπομπής «Ο επισκέπτης της έβδομης ημέρας» με τον Δημήτρη Τζιβελέκη στον Αθήνα 9.84, επισήμανε ότι «η αποτυχία τιθάσευσης του Ιράν θέτει υπό αμφισβήτηση τον ηγετικό ρόλο των ΗΠΑ ως παγκόσμια στρατιωτική υπερδύναμη», κάνοντας λόγο για «μια ήττα μεγαλύτερης βαρύτητας από αυτή στο Βιετνάμ».
Τόνισε ότι «ο Τραμπ υποτίμησε τα Στενά του Ορμούζ», τα οποία όπως προειδοποίησε «έχουν τη δυναμική να γίνουν πυρηνικό εργαλείο στα χέρια της Τεχεράνης» και χαρακτήρισε «αναδυόμενη δύναμη το Πακιστάν».
Η έγκριτη πανεπιστημιακός αποτίμησε θετικά την προσαρμογή της Ευρώπης νέο οικονομικό περιβάλλον μετά το σοκ εφοδιασμού από τις παλλινωδίες στα Στενά του Ορμούζ, ανατρέποντας τον ενεργειακό σχεδιασμό. Ωστόσο, σημείωσε πως η σταδιακή λειτουργική ανάκαμψη και η αύξηση των ροών αφήνουν πίσω τους σημαντικές αλλαγές στον χάρτη.
Σύμφωνα με την Μαρία Γαβουνέλη οι χώρες του Κόλπου, της Ασίας και την Αυστραλία δέχθηκαν ισχυρότερο πλήγμα
Στον αέρα, οι βεβαιότητες των χωρών του Περσικού σε σχέση με την οικονομία και την ενέργεια με τις πλάτες των ΗΠΑ
«Προσπαθούν να αναδιατάξουν τις οικονομίες τους καθώς αντιλαμβάνονται πως πρέπει να βρουν εναλλακτικούς τρόπους να πωλούν το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, καθώς οι παράμετροι της κρίσης έγιναν πια φανερές.
Ήδη, αναζητούνται άλλες διέξοδοι και αναγεννάται η συζήτηση σε σχέση με τους διαδρόμους πέραν του ΙΜΕC (India-Middle East-Europe Economic Corridor), που συνδέει την Ινδία με την Ευρώπη μέσω σιδηροδρομικών και θαλάσσιων δικτύων των Η.Α.Ε, της Σαουδικής Αραβίας, του Ισραήλ και της Ελλάδας.
Η Χεζμπολάχ δεν “παίζει μπάλα” με κίνδυνο να εκτραχυνθούν τα πράγματα, αλλά είναι καλό ότι μιλά ο θεσμικός Λίβανος, τον οποίο προσπαθεί να ενισχύσει με κάθε τρόπο η Ελλάδα, ώστε να γίνει προπύργιο σταθερότητας στην περιοχή.
Η Σαουδική Αραβία χρησιμοποιεί πλέον τον δικό της αγωγό, ο οποίος μέσω της ερήμου καταλήγει στην Ερυθρά Θάλασσα κι ενδέχεται να συνδεθεί με τον ΙΜΕC σε μια ευνοϊκή εξέλιξη για τη διώρυγα του Σουέζ, γεγονός που βάζει στο παιχνίδι την Αίγυπτο με θετικό αποτύπωμα και για την ελληνική ναυτιλία. Γιατί, δεν γίνεται τα πλοία των ελλήνων εφοπλιστών να περνούν με κλειστά τα μηχανήματα και σβησμένα φώτα από το Ορμούζ».
Ο Τραμπ υποτίμησε τα Στενά του Ορμούζ
«Κανένας από τους έως τώρα αμερικανούς Προέδρους δεν άγγιξε το καθεστώς των Στενών, διότι διέβλεπαν τη δυναμική τους. Δεν στέκουν επιχειρήματα ότι δήθεν παρασύρθηκε ο Τραμπ από το Ισραήλ. Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν εξαιρετικό εργαλείο, ένα “πυρηνικό” εργαλείο στα χέρια του Ιράν, το οποίο διατηρεί τον έλεγχο της διέλευσης έναντι οικονομικού αντίτιμου, με την επίκληση λόγων ειρήνης και ασφάλειας της χώρας. Όμως, τα διόδια δεν είναι νόμιμα στο Διεθνές Δίκαιο».
Η στρατιωτική υπερδύναμη δεν μπόρεσε να τιθασεύσει το καθεστώς της Τεχεράνης
«Αυτό λέει πολλά…Φανερώνει ότι οι άνθρωποι, κι όχι μόνον στην Ελλάδα, συχνά ζουν με μύθους που δεν ανταποκτρίνονται στην πραγματικότητα».
Οι συνομιλίες ΗΠΑ -Ιράν, ο πόλος του Πακιστάν και τα υποκρυπτόμενα συμφέροντα
«Αποκτά ρόλο ενδιάμεσης δύναμης μετά τη παρέμβασή του στον πόλεμο της Μέσης Ανατολής. Διατηρεί καλές σχέσεις με την Ινδία και την Κίνα οπότε θα μπορούσε να πει κανείς πως δημιουργείται μια γραμμή συμμαχίας. Η διαπραγμάτευση γίνεται όχι ανάμεσα σε δύο πλευρές αλλά μέσω τρίτου, ο οποίος ενδέχεται να κουβαλά και άλλα συμφέροντα»
Δεν εντοπίζονται βελτιώσεις στο μνημόνιο Τραμπ συγκριτικά με τη προηγούμενη συμφωνία Ομπάμα που ο Τράμπ είπε ότι ήταν για τα σκουπίδια
«Φαίνεται μάλιστα να είναι λίγο χειρότερο... Σε γενικές γραμμές θα λέγαμε πως ήταν πόλεμος χωρίς στρατηγική. Δεν προετοιμάστηκε αντίσταση κατά του καθεστώτος της Τεχεράνης ούτε οι Αμερικανοί είχαν φροντίσει να μην κλείσουν τα Στενά».
