Η συζήτηση για τις καταστροφικές πυρκαγιές των τελευταίων ετών στην Ελλάδα παραμένει ένα από τα πιο κρίσιμα και φορτισμένα θέματα στη δημόσια σφαίρα, καθώς οι απώλειες σε φυσικό πλούτο, περιουσίες και οικοσυστήματα είναι ανυπολόγιστες.
Τα τελευταία χρόνια, η χώρα βρέθηκε αντιμέτωπη με ορισμένες από τις σοβαρότερες δασικές πυρκαγιές στη σύγχρονη ιστορία της.
Η τραγωδία της Βόρειας Εύβοιας το 2021, όπου αποτεφρώθηκαν πάνω από μισό εκατομμύριο στρέμματα διαλύοντας την τοπική οικονομία, η καταστροφική πυρκαγιά στη Βαρυμπόμπη που έφτασε στον αστικό ιστό της Αττικής, καθώς και η πρωτοφανής πυρκαγιά στον Έβρο και το Δάσος της Δαδιάς το 2023 —που καταγράφηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση ως η μεγαλύτερη μεμονωμένη δασική πυρκαγιά στην ιστορία των καταγραφών της— αποτυπώνουν το μέγεθος του προβλήματος.
Παράλληλα, οι επαναλαμβανόμενες δοκιμασίες σε ορεινούς όγκους όπως ο Κιθαιρώνας, τα Γεράνεια Όρη και η Νότια Εύβοια υπονομεύουν σοβαρά την ικανότητα των δασών για φυσική αναγέννηση.
Απέναντι σε αυτή την κατάσταση, η κριτική προς την κυβερνητική πολιτική εστιάζει κυρίως στην αποτελεσματικότητα του κρατικού μηχανισμού και στην επιλογή της στρατηγικής.
Οι επικριτές υποστηρίζουν ότι δίνεται υπερβολική έμφαση στην εκ των υστέρων καταστολή και ελάχιστη στην πρόληψη, όπως στους καθαρισμούς των δασών, τη διάνοιξη δασικών δρόμων και τη συνολική διαχείριση της καύσιμης ύλης.
Παράλληλα, επισημαίνονται τα διαρκή οργανικά κενά στο Πυροσβεστικό Σώμα και στις Δασικές Υπηρεσίες, ενώ υποστηρίζεται ότι η τακτική των προληπτικών εκκενώσεων μέσω του “112”, αν και απαραίτητη για την προστασία της ανθρώπινης ζωής, συχνά χρησιμοποιείται ως υποκατάστατο της ενεργητικής μάχης με τις φλόγες στο πεδίο.
Από την πλευρά της, η κυβέρνηση και το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας προβάλλουν ως βασικό παράγοντα την αλλαγή του κλίματος, σημειώνοντας ότι οι παρατεταμένοι καύσωνες, η ξηρασία και οι ακραίοι άνεμοι δημιουργούν «μεγα-πυρκαγιές» που είναι εξαιρετικά δύσκολο να ελεγχθούν διεθνώς.
Η κυβερνητική θέση υπογραμμίζει ότι η απόλυτη προτεραιότητα του δόγματος πολιτικής προστασίας είναι η διασφάλιση της ανθρώπινης ζωής, ενώ παράλληλα δίνεται έμφαση στον εκσυγχρονισμό του εξοπλισμού μέσω του προγράμματος «ΑΙΓΙΣ», την προμήθεια νέων τεχνολογικών μέσων επιτήρησης και τη σταδιακή ενίσχυση του προσωπικού.
Σε κάθε περίπτωση, η συχνότητα και η σφοδρότητα των πύρινων μετώπων καθιστούν σαφές ότι η προστασία των δασών απαιτεί διαρκή πρόληψη καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και έναν ουσιαστικό, μακροπρόθεσμο σχεδιασμό.
Σε κάτι που μάλλον η κυβέρνηση Μητσοτάκη απέτυχε παταγωδώς .
